Αντιίκη δράση αιθερίων ελαίων

Αντιική δράση αιθέριων ελαίων και υδραζόλ

Πολλά φυτά και τα υδατικά εκχυλίσματά τους έχουν δοκιμαστεί για αντιική δράση. Είναι ενδιαφέρον ότι όταν χρησιμοποιείται και το αιθέριο έλαιο από το φυτό, φαίνεται να έχει επίσης αντιική δράση, αν και το αιθέριο έλαιο έχει διαφορετική χημεία από το υδατικό εκχύλισμα. Επομένως, ένας καλός δείκτης είναι η μελέτη των δημοσιευμένων έρευνών για το υδατικά εκχυλίσματα. Μια έρευνα που υποστηρίχθηκε από τα Εθνικά Ινστιτούτα Υγείας έδειξε ότι το υδατικό εκχύλισμα Μελισσόχορτου (Melissa officinalis) είχε αντιικές ιδιότητες (Kucera & Herrmann 1967). Το υδατικό εκχύλισμα δοκιμάστηκε σε εμβρυϊκά αυγά και σε ιστοκαλλιέργεια μολυσμένη με Semliki forest (μια ασθένεια του εγκεφάλου ποντικού), νόσο του New castle (NDV), ιός της δαμαλίτιδας και απλό έρπητα. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι το Μελλισόχορτο προστατεύει τα εμβρυϊκά αυγά από τη θανατηφόρα δράση όλων των ιών που δοκιμάστηκαν. Θεωρήθηκε ότι η αντιική δράση παρήχθη από την πολυφαινόλη που μοιάζει με τανίνη. Αυτή η δραστηριότητα πιστεύεται ότι δεν σχετίζεται με αυτή των τανινών τσαγιού, αν και είναι γνωστή αντιική και αποτελεσματική στη γρίπη Α (Cohen et al 1964). Ο Kucera και Herrmann (1967) διερεύνησαν επίσης τις αντιικές επιδράσεις του υδατικού εκχυλίσματος του Μελισσόχορτου κατά της γρίπης Α και Β, της παρωτίτιδας και τριών διαφορετικών στελεχών των ιών της παραγρίπης (HPIVs) (1, 2 και 3). Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι το Μελισσόχορτο είχε αντιική επίδραση στην παρωτίτιδα και στα τρία στελέχη της παραγρίπης, αλλά δεν είχε καμία επίδραση στη γρίπη Α και Β. Εκχύλισμα Μελισσόχορτου πωλείται σε εμπορικά αντιικά παρασκευάσματα στη Γερμανία (Foster & Duke 1960). Σε προσωπική εμπειρία της συγγραφέως εξίσου αναφερεται ότι το αιθέριο έλαιο Μελισσόχορτου (5-25%) είναι αποτελεσματικό κατά του απλού έρπητα 1 και 2. Ο Penoel (1991/1992) γράφει ότι το αιθέριο έλαιο του Eucalyptus smithii, έχει ισχυρή ιοκτόνο δράση και υποδηλώνει ότι οι αντιικές ιδιότητες οφείλονται στην 1,8-κινεόλη (μερικές φορές επίσης ονομάζεται ευκαλυπτόλη). Η 1,8-κινεόλη βρίσκεται σε πολλά αιθέρια έλαια όπως η δάφνη (Laurus nobilis), ραβενσάρα, λεβάντα (Lavandula latifolia), δεντρολίβανο, φασκόμηλο (Salvia lavendulaefolia) και κάρδαμο (Elettaria cardamomum). Ο Penoel (1991/1992) προτείνει ότι το λεμονένιο και το πινένιο ενισχύουν την αντιική δράση της 1,8-κινεόλη, ενώ οι αλκοόλες ενισχύουν την αντιική δράση της. Έχει βρεθεί ότι ο ευκάλυπτος, η ραβενσάρα, η λεβάντα και το δεντρολίβανο είναι όλα αποτελεσματικά τόσο κατά του έρπητα όσο και τον ιό του κρυολογήματος. Δεν έχουν δοκιμαστεί για γρίπη. Οι Cariel και Jean (1990) εξέτασαν το κυπαρίσσι (Cupressus sempervirens) για ιοκτόνες ιδιότητες και στη συνέχεια υποβλήθηκε αίτηση για δίπλωμα ευρεσιτεχνίας. Το Corymbia citriodora βρέθηκε ότι είναι ένα αποτελεσματικό αντιικό από τον Mendes et al (1990). Αυτός ο ευκάλυπτος μελετήθηκε επίσης για τη δράση του κατά του HIV, μαζί με άλλα οκτώ φαρμακευτικά φυτά από το Ζαΐρ (Muanza et al 1995). Οι May και Willuhn (1978) βρήκαν ότι ο ευκάλυπτος είχε αντιικές ιδιότητες. Αυτό παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον για ασθενείς με HIV/AIDS καθώς είναι επίσης γνωστός ο ευκάλυπτος για την ενίσχυση της δραστηριότητας της στρεπτομυκίνης, της ισονιαζίδης και της σουλφετρόνης στη φυματίωση, μια κοινή ευκαιριακή λοίμωξη μεταξύ των ατόμων με AIDS (Kufferath & Mundualgo 1954). Εκχύλισμα ευκαλύπτου βρέθηκε επίσης αποτελεσματικό κατά του απλού έρπητα Ι (Takechi & Tanaka 1985). Εκχύλισμα γλυκιάς μαντζουράνας (Origanum majorana) βρέθηκε να λειτουργεί ως αντιικό σε μια μελέτη των Kucera και Herrmann (1967). Η γλυκιά μαντζουράνα είναι ένα ασφαλές αιθέριο έλαιο για χρήση στο δέρμα. Ο Duke (1985) γράφει ότι η κανέλα Κεϋλάνης (Cinnamomum verum) και το γαρύφαλλο (Syzygium aromaticum) έχουν αντιικές ιδιότητες. Οι Takechi και Tanaka (1981) προτείνουν ότι η πραγματική αντιική ουσία από το μπουμπούκι του γαρύφαλλου είναι η ευγενίνη. Λάδι μπουμπουκιού γαρύφαλλου, το οποίο χρησιμοποιείται στην αρτοποιία, τα αρώματα, τα κραγιόν, τα σαπούνια και την οδοντιατρική, έχει προκαλέσει δερματίτιδα χεριών (Lovell 1993), αν και το αιθέριο έλαιο μπουμπουκιού γαρύφαλλου θεωρείται ασφαλές για χρήση σε αραίωση έως και 5% (Opdyke 1979). Η κανέλα παράγει δύο αιθέρια έλαια: ένα από το φύλλο και ένα από το φλοιό. Το αιθέριο έλαιο των φύλλων περιέχει λιγότερο από 7% Cinnamaldehyde (γνωστό δέρμα ερεθιστικό), αλλά το αιθέριο έλαιο που λαμβάνεται από τον φλοιό περιέχει έως και 90% Cinnamaldehyde (Lovell 1993). Επομένως, το τελευταίο αντενδείκνυται για τοπικές εφαρμογές, καθώς ακόμη και σε τόσο χαμηλές αραιώσεις όπως 0,01%, έχουν βρεθεί θετικές αντιδράσεις στο patch testing (Mathias 1980). Οι May και Willuhn (1979) εξέτασαν 178 είδη φαρμακευτικών φυτών που ανήκουν σε 69 οικογένειες για τις ιογενείς ιδιότητές τους. Συνολικά, 75 υδατικά εκχυλίσματα φάνηκε να έχουν αντιικές ιδιότητες. Αυτά δοκιμάστηκαν κατά της πολιομυελίτιδας, της γρίπης, και τους ιούς του έρπητα. Η δάφνη, η ρίγανη, το δεντρολίβανο και το φασκόμηλο ήταν τα πιο αποτελεσματικά από την οικογένεια Lamiaceae ενάντια και στους τρεις ιούς. Ο Juniper έδειξε επίσης σημαντική αντιική δράση κατά του έρπητα και της γρίπης. Η δάφνη θα έπρεπε ίσως να αποφεύγεται επειδή μπορεί να προκαλέσει δερματίτιδα εξ επαφής, αν και οι μονογραφίες του Research Institute for Fragrance Materials (RIFM) αναφέρουν ότι σε τρεις ξεχωριστές δοκιμές δεν υπήρξαν αντιδράσεις σε ανθρώπους εθελοντές (Tisserand & Balacs 1995). Η ρίγανη έχει υψηλή περιεκτικότητα σε φαινόλες και είναι γνωστή ως ερεθιστικό του δέρματος, γι' αυτό καλύτερα να αποφεύγεται (Opdyke 1979). Ωστόσο, η ρίγανη μπορεί να χρησιμοποιηθεί στην κλινική Αρωματοθεραπεία για οξείς και χρόνιες λοιμώξεις όταν λαμβάνεται από το στόμα, αραιωμένο σε κάψουλες ζελατίνης. Ο άρκευθος είναι μια καλή επιλογή για τοπική χρήση γιατί περιέχει κυρίως τερπένια και έχει πολύ στυπτική δράση. Το αιθέριο έλαιο σανταλόξυλου βρέθηκε να έχει αντιική δράση σε μια μελέτη από Benencia and Courreges (1999). Η μελέτη τους επικεντρώθηκε στον απλό έρπητα 1 και 2 και πραγματοποιήθηκε στα νεφρικά κύτταρα των πιθήκων. Το σανταλόξυλο ήταν πιο αποτελεσματικό κατά του απλού έρπητα 1. Οι Benencia και Courreges υπέθεσαν ότι η αντιική επίδραση θα μπορούσε να οφείλεται στη ρυθμιστική επίδραση του σανταλόξυλου στην κυτταρική γλουταθειόνη δραστηριότητα S-τρανσφεράσης. Η ισοβορνεόλη, ένα μονοτερπενικό συστατικό πολλών αιθέριων ελαίων, βρέθηκε ότι έχει ιοκτόνο δράση κατά του ιού του απλού έρπητα 1. Η ισοβορνεόλη απενεργοποίησε τον ιό εντός 30 λεπτών από την έκθεση σε συγκέντρωση 0,06%, και πλήρως ανέστειλε την αντιγραφή του ιού χωρίς να επηρεάζει την υιική προσρόφηση (Armaka et al 1999). Η ισοβορνεόλη δεν έδειξε σημαντική κυτταροτοξικότητα όταν δοκιμάστηκε σε ανθρώπινες κυτταρικές σειρές στο 0,16%. Επομένως αιθέρια έλαια περιέχουν μεγάλες αναλογίες ισοβορνεόλης μπορεί να είναι χρήσιμο στη θεραπεία του έρπητα. Ένα λιγότερο γνωστό αιθέριο έλαιο, ο χαμαιλέοντας (Houttynia cordata), δοκιμάστηκε κατά του απλού έρπητα, της γρίπης και του HIV-1 σε μια ιαπωνική μελέτη των Kyoko et al (1994). Αυτό το λάδι έδειξε αξιοσημείωτα αποτελέσματα, αν και δεν ήταν αποτελεσματικό κατά τον ιός της πολιομυελίτιδας και του Coxsackie. Η έρευνα έδειξε ότι τα αιθέρια έλαια έχουν τη δυνατότητα να παρεμβαίνουν στο περίβλημα του ιού, με αποτέλεσμα την απώλεια της μολυσματικότητας του ιού, γιατί η προσκόλληση στην κυτταρική επιφάνεια πρέπει απαραίτητα να περιλαμβάνει γλυκοπρωτεΐνες υιικής επιφάνειας που υπάρχουν στο περίβλημα. Το σκόρδο χρησιμοποιείται κατά των λοιμώξεων εδώ και αιώνες και αποτελεί αντικείμενο περίπου 1000 ερευνητικών εργασιών. Πρόσφατη έρευνα έχει δείξει ότι το σκόρδο είναι αποτελεσματικό κατά του ιού του έρπητα τύπους 1 και 2, του ιού της παραγρίπης τύπου 3, του ιού της δαμαλίτιδας (ευλογιά αγελάδων) και του ανθρώπινου ρινοϊού τύπου 2 (ιός του κοινού κρυολογήματος). Το δραστικό συστατικό, η αλισίνη και η ατζοένια, πιστεύεται ότι επιτίθεται στον ιό μέσα στο κύτταρο, πιθανώς στην κυτταρική μεμβράνη (Weber 1992). Αν και το αιθέριο έλαιο σκόρδου είναι διαθέσιμο, είναι απίθανο να χρησιμοποιηθεί σε κλινικό περιβάλλον λόγω της ισχυρής, διάχυτης οσμής. Οι Franchomme και Penoel (1990) απαριθμούν τρεις χημειότυπους του Thymus vulgaris (CT θυμόλη, γερανιόλη και λιναλόλη) ως αντιικά. Η γλυκιά μαντζουράνα, το μελισσόχορτο, το κυπαρίσσι, ο ευκάλυπτος και το αιθέριο έλαιο αρκεύθου είναι όλα ασφαλή για χρήση για τη θεραπεία του έρπητα Simplex 1 και 2. Τα αιθέρια έλαια που περιέχουν υψηλή περιεκτικότητα σε 1,8-κινεόλη θα πρέπει να είναι χρησιμοποιείται με προσοχή σε υψηλές αραιώσεις σε ερεθισμένο βλεννογόνο, επειδή μπορεί να προκαλέσει ευαισθησία στο δέρμα. Τα αιθέρια έλαια που περιέχουν 1,8-κινεόλη περιλαμβάνουν τον ευκάλυπτο, δάφνη, ραβενσάρα, λεβάντα, δεντρολίβανο, φασκόμηλο και κάρδαμο. Το αιθέριο έλαιο ευκαλύπτου είναι η πρώτη επιλογή κατά του απλού έρπητα 1 και 2. Τα αιθέρια έλαια μπορούν να παίξουν σημαντικό ρόλο στη θεραπεία ιογενών ασθενειών. Τα αιθέρια έλαια μπορεί να εισπνευστούν τυχαία επειδή κυκλοφορούν στον ατμοσφαιρικό αέρα από τα φυτά, προϊόντα προσωπικής φροντίδας, προϊόντα οικιακής χρήσης κ.λπ., ή επειδή σκόπιμα διαχέονται ατμοποιημένα (σε κεριά, ατμοποιητές αιθέριων ελαίων, αρωματικά λουτρά). Οι λόγοι για σκόπιμη χρήση περιλαμβάνουν χαλάρωση, κάλυψη δυσάρεστων οσμών και μείωση μούχλας και βακτηρίων που μεταφέρονται στον αέρα ή ιούς. Για την ανακούφιση των συμπτωμάτων της αναπνευστικής νόσου, τα αιθέρια έλαια μπορούν να χρησιμοποιηθούν με εισπνοή ατμού, ή εφαρμογή στο στήθος με τη μορφή «αλοιφής». Πολλά αιθέρια έλαια και συστατικά αιθέριων ελαίων έχουν σημαντικές αντιμικροβιακές δράσεις και ως εκ τούτου προσφέρουν πιθανά οφέλη σε λοιμώξεις του αναπνευστικού. Για παράδειγμα, οι ατμοί της κανέλας, αιθέρια έλαια θυμαριού και ρίγανης και τα συστατικά τους, η κινναμαλδεΰδη, η θυμόλη και η καρβακρόλη, ήταν αποτελεσματικά έναντι Gram-αρνητικά βακτήρια (Escherichia coli, Yersinia enterocoli tica, Pseudomonas aeruginosa και Salmonella choleraesuis), Gram-θετικά βακτήρια (Listeria monocytogenes, Staphylococcus aureus, Bacillus cereus και Enterococcus faecalis), μούχλα (Penicillium islandicum και Aspergillus flavus), και μύκητες (Candida albicans) (Lopez et al 2007)

Αρωματοθεραπεία και ανοσοποιητικό σύστημα

Εάν η αρωματοθεραπεία προκαλεί τον παράγοντα «καλή αίσθηση», τότε μπορεί κάλλιστα να ενισχύσει το ανοσοποιητικό σύστημα. Ωστόσο, ορισμένα αιθέρια έλαια μπορεί να επηρεάσουν τη λειτουργία του ανοσοποιητικού σε κυτταρικό επίπεδο. Αν και δεν υπάρχει τίποτα ξεκάθαρο εδώ, ο Penoel (1993) προτείνειότι οι επιδράσεις των φαινολών θα μπορούσαν να συγκριθούν με αυτές της ανθρώπινης ανοσοσφαιρίνης Μ(IgM). Το IgM εκκρίνεται για σύντομο χρονικό διάστημα όταν το ανοσοποιητικό σύστημα αντιμετωπίζει έναν παθογόνο οργανισμό. Η ανοσοσφαιρίνη G (IgG) εκκρίνεται για μακροχρόνια άμυνα. Ο Penoel (1993) πιστεύει ότι η δράση της IgG αντικατοπτρίζεται στη συμπεριφορά των μονοτερπενικών αλκοολών. Οι Berkarda et al (1983) ανέφεραν την ικανότητα των κουμαρινών να αυξάνουν τα τις μετασχηματιστικές τιμές των λεμφοκύτταρων σε ασθενείς με καρκίνο. Οι κουμαρίνες βρίσκονται (αν και μόνο σε μικρές ποσότητες) σε έλαια φλούδας εσπεριδοειδών και λεβάντα. Ίσως γι' αυτό το Rovesti (1973) θεώρησε ότι η λεβάντα διεγείρει τη λεμφοκυττάρωση. Ο Lapraz φέρεται να είπε ότι η παρουσία «αιθέριων ελαίων στην κυκλοφορία του αίματος προκαλεί λευκοκυττάρωση» (Mitchell 1993). Ο Valnet (1990) αναφέρει τον Novi ο οποίος απέδειξε την διεγερτική δράση του «αποστάγματα θυμαριού, λεβάντας, λεμονιού, χαμομηλιού και περγαμόντου στα λευκά μύδια με τα οποία ενεργοποιείται η θεραπευτική λευκοκυττάρωση, επιτρέποντας στον οργανισμό να καταπολεμήσει τοξίνες και να αντισταθεί σε μολυσματικές ασθένειες». Ο Roulier (1990) προτείνει ότι τα αιθέρια έλαια γαρύφαλλου, βέρμπενας, νιαουλί και πατσουλί θα μπορούσαν να βοηθήσουν στην εξισορρόπηση του ανοσοποιητικού συστήματος. Ωστόσο, καμία μελέτη δεν έχει μετρήσει ακόμη την επίδραση της Αρωματοθεραπείας στις ανοσοσφαιρίνες στο ανθρώπινο αίμα ή στο σάλιο. Άλλα αιθέρια έλαια που πιστεύεται ότι αυξάνουν τα επίπεδα των λεμφοκυττάρων περιλαμβάνουν το Matricaria recutita (γερμανικό χαμομήλι), το οποίο αυξάνει τον αριθμό των Β λεμφοκυττάρων (Wagner 1985) και περγαμόντο, που πιστεύεται ότι είναι διεγερτικό του ανοσοποιητικού συστήματος (Roulier 1990). Ο Philippe Mailhebiau (1995) γράφει ότι η θυμόλη Thymus vulgaris CT έχει ισχυρές ανοσοδιεγερτικές ιδιότητες και είναι λιγότερο ηπατοτοξικό από το Satureja montana CT θυμόλη. Ίσως δύο από τα πιο κοινά προβλήματα ανοσολογίας που αντιμετωπίζει ένας επαγγελματίας υγείας είναι η ρευματοειδής αρθρίτιδα και το HIV/AIDS. Αν και εκεί δεν αποτελεί ένδειξη ότι η αρωματοθεραπεία μπορεί να «θεραπεύσει» τη ρευματοειδή αρθρίτιδα ή AIDS/HIV, μπορεί να έχει θετικό αντίκτυπο στη λειτουργία του ανοσοποιητικού μέσω του ψυχολογικού παράγοντα «αισθάνομαι καλά». Άλλωστε, η Marette Flies, μια εντεκάχρονη με λύκο, ήταν ικανή να παράγει την ίδια φυσιολογική απόκριση από το να μυρίσει ένα τριαντάφυλλο όπως όταν έλαβε χημειοθεραπεία όταν νόμιζε ότι λάμβανε και τα δύο (Olness & Ader 1992).

Το παρόν άρθρο όπως και όλα που παρουσιάζονται στον ιστότοπο έχουν παρθεί από επιλεγμένα επιστημονικά βιβλία και δημοσιεύσεις και είναι αυστηρά ενημερωτικού χαρακτήρα και σαφώς ούτε επιθυμούν ούτε έχουν την δυνατότητα να υποκαταστήσουν τον ρόλο του επαγγελματία υγείας.

Find us on facebook